Dorpsbongerd Ni’jluusn heeft unieke verzameling hoogstam fruitbomen

0276953_Dorpsbongerd_1.JPG
Een werkgroep gevormd uit vrijwilligers van natuurboerderij BalkInn zorgt elke eerste zaterdag van de maand voor het onderhoud van de dorpsboomgaard.

NIEUWLEUSEN – De Dorpsbongerd Ni’jluusn, die twee jaar geleden officieel werd geopend, is een uniek stukje groen. Dat stelt Andries Bos, een van de vele vrijwilligers van de nabijgelegen natuurboerderij BalkInn. “De boomgaard telt in totaal 120 bomen, die kunnen worden onderverdeeld in maar liefst 110 verschillende oude tot zeer oude rassen. Die bovendien allemaal zorgvuldig in kaart zijn gebracht.” Ook bijzonder is dat de fruitboomgaard op grond van vier verschillende eigenaren ligt, maar toch een eenheid vormt.

De Dorpsbongerd is onderdeel van de natuurboerderij en ligt nabij de rotonde op de kruising Westerveen/Bosmansweg in Nieuwleusen. De basis ervoor werd gelegd door Evert Schuurman, die samen met zijn vrouw Frieda ook de aanzet gaf tot het ontstaan van de huidige natuurboerderij. De boomgaard bestrijkt de aanplant van fruitbomen bij hun woonhuis en strekt zich van daar uit over percelen van verschillende eigenaren. Het gaat om private grond van Frieda en Evert Schuurman en van buurman Herman Prins; de grond rond de retentievijver is van de gemeente Dalfsen en het laatste stuk sluit aan op het terrein van de Stichting Natuurboerderij BalkInn.

Bijeengebracht

Initiatiefnemer Evert Schuurman is ruim dertig jaar bezig geweest om die verschillende rassen bij elkaar te brengen. “Ik zie het gewoon als een extra hobby. De eerste bomen heb ik in 1990 geplant”, vertelt hij. “Ik had ze aangeschaft bij fruitbomenkweker De Vrolijke Noot in Wapserveen, genoemd naar de eigenaar, de heer Van der Noot. Daarna ben ik op zoek gegaan naar zoveel mogelijk verschillende soorten hoogstambomen, onder meer via de Noordelijke Pomologische Vereniging (NPV). De meeste oude rassen komen uit Groningen. Toen we in 1999 op deze plek gingen wonen, heb ik dit perceel omgevormd tot een boomgaard.”
In samenspraak met zijn buurman Herman Prins werd de boomgaard geleidelijk uitgebreid. De vervolmaking vond de afgelopen jaren plaats, met medewerking van de gemeente Dalfsen. Die wilde een aantal zieke en dode elzen bij de retentievijver op de hoek vervangen, waarna het idee werd geboren voor een openbare dorpsboomgaard die aansluit op het terrein van de natuurboerderij. De aanplant rond de vijver werd verzorgd door leden van de werkgroep Dorpsbongerd, de Bijenvereniging Nieuwleusen en enthousiaste omwonenden.

Informatiebord

Bij de officiële opening in april 2022 onthulde burgemeester Erica van Lente tevens een informatiebord, waar de verschillende rassen op beschreven staan, en die op verschillende tijden in het jaar kunnen worden geoogst. Zo staan er pruimen-, peren-, appel-, kweepeer-, walnoten- en kersenbomen, op een viertal na allemaal hoogstam. Ook bij de boomgaard op het perceel van Evert en Frieda Schuurman staat zo’n bord. “Vanaf het begin heb ik alle bomen bij aankoop geregistreerd en de soorten in kaart gebracht”, vertelt Evert. “Dat heb ik goed bijgehouden, maar een paar jaar geleden kwam ik er achter dat die informatie toch niet altijd 100 procent correct was.” Andries Bos vult aan: “We zijn daarom naar de jaarlijkse pomologendag geweest in De Koppel in Hardenberg, waar ze op verzoek het DNA van elke fruitboom kunnen determineren. Inmiddels denken we onze informatie compleet en op orde te hebben. Pomoloog (fruitraskenner, red.) Marcel Tross zei toen dat het uniek is dat we hier van elke boom het ras en de eigenschappen kennen. Daarnaast is het ook heel bijzonder dat er op zo’n relatief klein oppervlak zoveel variëteiten te vinden zijn.”

Plukken

Momenteel staan de eerste bomen al in de bloei, wat een mooie aanblik oplevert. Het onderhoud wordt verzorgd door een groep vrijwilligers van BalkInn, die elke eerste zaterdag van de maand aan de slag gaat. Uitgangspunt van de Dorpsbongerd is dat iedere inwoner van Nieuwleusen er letterlijk de vruchten van kan plukken. “In bescheiden mate natuurlijk, op basis van wat redelijk is voor één persoon of een gezin”, zegt Evert Schuurman. Naar verwachting kan er na de zomer, in september, volop geoogst worden. “Vorig jaar was een slecht appeljaar vanwege een natte periode rond de tijd van de vruchtzetting, maar we verwachten dit jaar een betere oogst”, aldus Andries Bos. “

Tekst/Foto: Hans Keesmaat

 

 

Meer foto's

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.