Medische zorg krijgen in eigen huis

REGIO – De medisch specialistische zorg krijgen die je nodig hebt, maar dan thuis in plaats van in het ziekenhuis. Daar zorgt het Medisch Coördinatie Bureau (MCB) van Isala voor. Verpleegkundigen verzorgen op afstand de thuismonitoring van patiënten en organiseren de zorg rondom bijvoorbeeld thuismedicatie.

In je eigen, vertrouwde omgeving medische zorg krijgen: er zijn steeds meer situaties waarin dit mogelijk is. In dit kader vervult het MCB, gestart in november 2021, een belangrijke rol. Eline de Vries is één van de 6 verpleegkundigen die vanuit het MCB zorgen voor de monitoring, begeleiding, coördinatie en regie van medisch specialistische zorg thuis.

‘Bijvoorbeeld voor vrouwen die met hevig zwangerschapsbraken kampen. Die werden voorheen standaard opgenomen in het ziekenhuis. Als ze aan de beterende hand waren, gingen ze naar huis. Nu nemen we deze vrouwen niet meer klinisch op, maar mogen ze meteen met een infuus naar huis. Een specialistisch team verzorgt dan 2 keer per dag de thuiszorg en naarmate het beter gaat 1 keer per dag. De gynaecoloog belt in dit voorbeeld dagelijks om te horen hoe het gaat. Want ook bij thuiszorg blijft de medisch specialist verantwoordelijk.’

Uitbreiding zorgpaden

Er zijn bij Isala al verschillende zorgpaden waarbij thuismonitoring wordt ingezet. In 2023 zijn er daar 20 bijgekomen. Zo worden sinds eind 2023 ook mensen met MS thuis gemonitord. ‘Ze vullen vragenlijsten in die wij als verpleegkundigen doornemen. Vervolgens geven we de samenvatting en conclusie hiervan aan de verpleegkundig specialist. Dit scheelt tijd. Voor patiënten is zo’n vragenlijst ook fijn. Mensen met MS hebben goede en slechte periodes. Die slechte periodes, waarin ze veel klachten ervaren, kunnen we sneller zien aankomen dankzij de vragenlijsten. De medisch specialist kan daar dan tijdig op in springen. De patiënt blijft dus in goede handen, ook thuis.’

Samenwerking

Daarnaast ligt de focus ook buíten het Zwolse ziekenhuis. Isala wil namelijk een MCB organiseren voor de zorgpartners van Isala én voor andere ziekenhuizen in Friesland, Groningen, Drenthe en Overijssel, vertelt Aenne Merkx, Kwartiermaker ziekenhuiszorg thuis. ‘Ik kan nog geen namen noemen. Maar een belangrijk doel van ieder ziekenhuis, is voorkomen dat mensen in een ziekenhuis belanden. Hiervoor is goede medisch specialistische zorg thuis belangrijk. Daarom willen we het MCB mét andere ziekenhuizen organiseren, om deze service te kunnen bieden aan zoveel mogelijk patiënten die daar baat bij hebben.’


Onderwijs

Ziekenhuisverplaatste zorg in de vorm van monitoren op afstand is nog relatief nieuw. Daarnaast vinden steeds meer gespecialiseerde behandelingen plaats in de thuisomgeving. Op mbo- en hbo-opleidingen is dit nog niet opgenomen in de vakken die studenten krijgen. Hier wil het MCB op inspelen, door een leerlijn modulair aan te bieden. ‘In de module leren professionals over dit soort zorg’, vertelt Eline. ‘Het is natuurlijk wel anders werken wanneer je iemand online ziet en spreekt, dan bij jou aan het bureau. Hoe kun je een motiverend gesprek voeren? Hoe krijg je een compleet beeld van de situatie, al mis je op afstand de non-verbale communicatie? Over dit soort zaken leren de zorgprofessionals in de module.”

Ook professionals in de thuiszorg kunnen zich hierop inschrijven, al staat dit nog in de kinderschoenen. ‘Maar we zijn al redelijk ver in het proces’, aldus Eline. ‘Voor mensen in de thuiszorg is het bijvoorbeeld belangrijk om te leren hoe je de monitoring goed doet en hoe je alles goed vastlegt.’

Hoge waardering

Dat ziekenhuiszorg thuis alleen maar groter wordt, staat vast. Steeds meer specialisten kloppen aan bij het MCB. Aenne benadrukt dat deze specialistische ziekenhuiszorg thuis alleen plaatsvindt als de patiënt dat wil. Ze merkt wel dat veel mensen ervoor kiezen. Voordelen die patiënten volgens haar noemen, zijn dat ze niet meer naar het ziekenhuis hoeven en geen beroep meer hoeven te doen op mantelzorgers of kinderoppas. ‘En mensen herstellen veel sneller thuis, omdat je dan meer doet dan liggend in een ziekenhuisbed. Tegelijk wordt elke patiënt goed in de gaten gehouden, mede om te voorkomen dat ze te veel doen. Dat geeft ze een gevoel van veiligheid.’

Hoewel thuismonitoring voor een deel bestaat uit zorg via digitale middelen, hoef je volgens Aenne niet heel digitaal vaardig te zijn om er gebruik van te maken. Dit alles en meer leidt tot tevreden patiënten. ‘Mensen beoordelen deze zorg op afstand met een 8.7.’

Prijs van Clïentenraad

De Cliëntenraad reikte onlangs zelfs nog de ‘Prijs voor kwaliteit en veiligheid’ uit aan een project waarin ziekenhuis zorg thuis een belangrijk aspect is. Dit gaat om het begeleiden van patiënten die een operatie moeten ondergaan. De begeleiding gebeurt onder andere via een app. Aenne: ‘Deze app geeft zowel voor als na de operatie begeleiding en coaching. Bijvoorbeeld door reminders te geven om een bepaalde oefening te doen. Patiënten worden via de app ook gemonitord. De ervaringen van patiënten zijn heel positief, vandaar dat dit project een prijs heeft ontvangen.’

Zowel Aenne als Eline kunnen eindeloos praten over de waarde van het MCB en de mogelijkheden die het biedt. Eline: ‘Het is superleuk om hiermee bezig te zijn. We hebben een doel en daar gaan we met z’n allen voor.’

‘Ik ga niet de hele dag op de stoel zitten’ 

Je kunt Chance@home gerust één van de voorlopers van ziekenhuiszorg thuis noemen. Twintig jaar geleden startte het Isala Hartcentrum met deze zorg voor hartpatiënten. Een verademing voor mensen die daardoor niet meer wekenlang in het ziekenhuis hoeven te liggen, zo weten ook Jan Hulleman en zijn vrouw Joke.

Toegegeven, aanvankelijk staat het stel uit Dedemsvaart er wat sceptisch tegenover. Jan lijdt al 25 jaar aan hartfalen en ligt regelmatig in het ziekenhuis. Afgelopen zomer wordt hij opgenomen omdat hij teveel vocht vasthoudt, een teken dat het hart te hard moet werken. Met een infuus wordt het teveel aan vocht afgedreven. De cardioloog vertelt over de mogelijkheid om thuis de behandeling voort te zetten. ‘Dat zag ik helemaal niet zitten’, vertelt Jan. ‘Want hoe zou dat moeten met die grote pomp thuis. Dat was toch nog helemaal niet verantwoord?’ Na uitleg over de werkwijze van het Chance@home team, besluiten Jan en Joke het toch te proberen. Bevalt het niet, dan kan Jan gewoon weer in het ziekenhuis worden opgenomen, zo drukt de cardioloog hen op het hart.

Ziekenhuisopname thuis

Maar het echtpaar heeft geen seconde spijt. ‘Het was gewoon fantastisch’, aldus Jan.‘Ik voelde me weer mens in plaats van patiënt. Wat er zo fijn aan was? Dat ik in mijn eigen omgeving kon zijn, mijn gang een beetje kon gaan. Natuurlijk wel met beperkingen, want je moet het echt zien als een ziekenhuisopname.’ ‘Ook voor mij was het heel prettig’, vult Joke aan. ‘Ik had een klankbord als er iets was. En we kregen alle ruimte voor allerlei vragen. Bijvoorbeeld over levensstijl of over praktische zaken waar we tegenaan liepen. Onder het genot van een kopje koffie gaven ze ons dan uitleg. In het ziekenhuis is dat helemaal niet denkbaar. Logisch natuurlijk, maar daarom is het wel heel fijn dat die mogelijkheid er nu wel was. En soms was het gewoon gezellig en hadden we het even heel ergens anders over. Ook weleens fijn.’

Veel meegemaakt

Vanaf zijn vijftigste kampt Jan al met hartproblemen. Sindsdien hebben hij en zijn vrouw veel meegemaakt. Verschillende hartstilstanden, het ziekenhuis in en uit voor allerlei behandelingen, zoals ablaties, het plaatsen van stents en een ICD. Joke: ‘De laatste keer dat het gebeurde, hoorde ik een vork vallen. Ik zag Jan voorovergebogen met zijn hoofd op tafel liggen en dacht dat hij de vork wilde oppakken maar hij bewoog niet. Dat bleek dus een hartstilstand. Toen heb ik hem op de grond neergelegd en het eten uit zijn mond gehaald. Een paar seconden later was hij weer bij bewustzijn.’Als Jan’s hart stopt, brengt de inwendige ICD deze weer op gang. Maar elke keer als dat gebeurt, gaat zijn hart een beetje achteruit. Dat maakt zijn gezondheid kwetsbaar. Joke: ‘Afgelopen zomer heeft hij veel in het ziekenhuis gelegen. Onder meer met wondroos en een longontsteking. Toen hebben we er af en toe wel doorheen gezeten.’

Aansluitend heeft Jan verschillende periodes Chance@home gehad. De laatste keer was vlak na kerst. Verschillende verpleegkundigen kwamen drie weken lang elke dag langs. Ze controleerden de hoeveelheid vocht, luisterden naar de longen, checkten het gewicht, maten de bloeddruk en namen bloed af. ‘Alles verliep harstikke goed’, aldus Jan. ‘Inmiddels is deze zorg afgebouwd en heb ik alleen nog contact met ze om bepaalde waardes door te geven en af te stemmen over de medicatie, omdat ik nog een beetje zoekende ben naar de juiste balans.’

Jan hoopt dat hij de komende weken verder opknapt. Aan hem gaat het in elk geval niet liggen. ‘Ik ben met fysiotherapie begonnen want van mijn spieren was weinig meer over. Hoe de nabije toekomst er verder uitziet is niet te voorspellen. Ik ga in elk geval niet de hele dag op de stoel zitten. We willen er nog wel wat van maken. Binnenkort komt het lekkere weer er weer aan. Als het kan fietsen we weer elke dag. En met een beetje mazzel zit er over een tijdje zelfs een kleine vakantie in. Stel, ik heb over een tijdje weer intensievere zorg nodig, dan hoop ik dat Chance@home weer tot de mogelijkheden behoort.’

Dedemsvaart – Dhr. Hulleman Isala patiënt thuismonitoring © 2024 FotoPersBuro Frans Paalman Zwolle

 

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Vul alstublieft uw commentaar in!
Vul hier uw naam in

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.