Home / archiefcentraal / tweede jeugd voor historisch juweeltje tolhekke in witharen

tweede jeugd voor historisch juweeltje tolhekke in witharen

Door Harry Woertink

Cees Zoon (59) kocht in 2011 het leegstaande tolhuis van de familie Nijenhuis, compleet met inboedel. De boerderij, een monumentaal pand uit 1856 verkeerde in een slechte maar onaangetaste staat. Om de monumentale status na een ingrijpende renovatie in stand te houden, moet Zoon zich aan strenge regels houden. Daar heeft hij geen moeite mee, want het pand, inclusief deel, tuin, waterput en schuur, vormt een bijzonder historisch juweeltje in Witharen.

In het voorjaar van 2014 zijn de bouwvakkers begonnen met dit project, waarmee Zoon twee jaar bezig is geweest om subsidiebronnen aan te kunnen boren. Het gesubsidieerde restauratieplan bestaat vooral uit het verduurzamen van erf en woning. Een nieuw stevig dak, een putboom boven de put, opknappen van het bakhuisje en als allerlaatste het aanpassen van het sanitair. De oorspronkelijk uit Heiloo afkomstige Cees Zoon heeft meer passies dan tijd, maar hoopt toch eind 2016 de restauratiewerkzaamheden af te kunnen ronden. En dan heeft Ommen er een mooi cultureel erfgoed bij en kan een tweede jeugd voor boerderij Tolhekke beginnen.

Tijd stilgestaan
De zelfstandige bioloog Cees Zoon heeft voorafgaand aan de restauratie nog een tijdje gewoond in het oude tolhuis. Het was voor Zoon alsof de tijd stil had gestaan. De keuken met donkerrode plankenvloer, hoge houten plafond waaraan worsten hingen te drogen, keukengerei van vroeger, ouderwetse gaspit, petroleumstel, keukenblok met de lichtgroene hardboard kastdeurtjes, granieten aanrechtblad en de ‘damstenen’ gootsteen. In de kamer pluche tafelkleed, kachel, leunstoel voor het raam en portretten van Koningin Wilhelmina aan de wand. De eerste maanden waren één grote ontdekkingstocht. Overal in het huis, op de zolders, in de kasten en in de schuren vond Cees Zoon spullen uit lang vervlogen tijden. Het tolhuis zou niet misstaan in een openluchtmuseum.

Het tolhuis is ooit bewoond geweest door Gerridina Nijenhuis-Steen (1892-1996). Zij werd vroeg weduwe en voedde haar twee kleine kinderen Hendrik en Mina alleen op, deed het boerenwerk, verzorgde het vee en inde de tolgelden voor de gemeente Ommen. Vanuit de kamer in de boerderij kon de tolgaarder beide zijden van de weg in de gaten houden. Voor paard en wagen moest 15 cent tol betaald worden. In 1926 kwam een einde aan de tolheffing. In het begin van de vorige eeuw was in het tolhuis ook een telefooncentrale voor de omgeving aanwezig. Wanneer boeren naar buiten wilden bellen, belden ze naar Mina Nijenhuis. Zij zette dan de schakels om.

Lees ook

Hoogste opbrengst kinderpostzegels voor De Triangel in Witharen

WITHAREN – Nout, Selwin en Sven van basisschool de Triangel in Witharen hebben gemiddeld de …

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.