Home / archiefcentraal / landgoederen pleiten voor flexibel omgevingsplan

landgoederen pleiten voor flexibel omgevingsplan

Gemeente Ommen is bezig met het ontwikkelen van een nieuw Gemeentelijk Omgevingsplan (GOP). Dit moet het bestemmingsplan vervangen. Vijf landgoederen, Vilsteren, Giethmen, Junne, Archem en Stekkenkamp, grepen deze kans aan om hun eigen visie te verwoorden in een handvest. Vrijdag werd in Vilsteren dit document met de kansen en bedreigingen voor de landgoederen uitgereikt aan wethouder Ilona Lagas. “Het is een in Nederland unieke kans tot samenwerking tussen landgoederen en gemeente”, vindt Marc van Voorst tot Voorst (29), een van de erfgenamen van landgoed Giethmen.

Kien van Hövell van Co.Creatie heeft samen met adviesbureau WING de landgoederen begeleid bij het opstellen van het handvest. “In het handvest leggen de landgoederen hun systeem uit, zodat het voor de overheid duidelijk wordt. Landgoedbeheerders verbinden een heleboel facetten van de omgeving met elkaar, en moeten soms omwille van de samenhang functies kunnen schuiven.”

Star

“Een bestemmingsplan is star”, vindt Hugo Vernhout, rentmeester van landgoed Vilsteren. “Het biedt weinig mogelijkheden voor verschillende zaken die met elkaar samenhangen. Een landgoed is natuurlijk al eeuwenlang bezig met het integreren van een multifunctioneel beleid, waar de ene keer de nadruk ligt op landbouw, dan op bosbouw en dan weer op natuur. Dat is nooit star; de omgeving kan steeds wijzigen, terwijl een bestemmingsplan daar niet in voorziet. Zo kent Vilsteren twee bestemmingsplannen, een voor de kern en een voor het buitengebied. Het is heel lastig als die niet op elkaar aansluiten.”

Als voorbeeld geeft Van Hövell: “Stel, er is een monumentaal gebouw, waarvoor zich een nieuwe goede huurder aandient, die op het landgoed meerwaarde biedt. Als iemand dat vroeger niet bedacht heeft in het bestemmingsplan, dan mag dat niet. Terwijl landgoederen altijd creatief bezig zijn adequate oplossingen te vinden voor veranderende omstandigheden.”

Herinvesteren

Verschillende onderdelen van een landgoed hangen dus met elkaar samen. “Landgoederen kennen een circulaire economie”, legt Van Hövell uit. “Inkomsten worden altijd geherinvesteerd in het landgoed. Zo kent landgoed Stekkenkamp heel veel natuur, en men is bezig daarbij een zorgconcept te ontwikkelen. Dat betekent dat een klein stukje van het landgoed het onderhoud van de natuur kan gaan financieren, en dat omgekeerd de zorggebruikers baat hebben bij een goed verzorgde natuurlijke omgeving.” Daarom zijn landgoederen volgens haar het meest gebaat bij flexibiliteit. “Vilsteren kent vanouds de Gasunie, wat een mooie economische drager is, waarmee ook dingen worden gedaan voor de gemeenschap. Als dat nu opgezet zou moeten worden, denk ik niet dat het goedgekeurd zou worden door de overheid.” Daarom is het belangrijk dat overheden inzien dat het een niet zonder het ander kan bestaan. “Als eenzijdig wordt ingezet op een onderdeel, bijvoorbeeld de natuur, dan verliest de rest aan kwaliteit, en dat slaat neer op het landgoed als geheel.”

Ook landgoed Giethmen is op zoek naar een manier waarop het rendabel kan blijven voor de toekomst. Van Voorst tot Voorst legt uit: “Door de verkoop van hout en de pachtinkomsten bedruipt het landgoed zich op dit moment nog maar net. Het beheer wordt nu door mijn vader en tante zelf gedaan. Mijn broers en ik wonen voor onze banen echter in de Randstad en het buitenland. Van daaruit kan het landgoed niet beheerd worden. Dit betekent dat als we het landgoed in stand willen houden, een externe parttime beheerder moet worden aangesteld. Met de huidige opbrengsten is dit niet haalbaar, waardoor de voortgang van het landgoed in gevaar komt. In dat kader zijn we op zoek naar een economische drager.” Zodoende wordt nu onderzocht hoe ecologisch wonen, en educatie daarover, vormgegeven kan worden binnen de contouren van het landgoed. “Dit gaat dus over de lange termijn, omdat mijn broers en ik het ook weer willen overdragen aan onze kinderen. ” Om dit te realiseren zijn bereidheid en flexibiliteit in wet- en regelgeving en één contactpersoon bij de gemeente belangrijk voor Van Voorst tot Voorst. “Hiermee bedoelen we dat we graag binnen de gemeente één contactpersoon treffen met wie we alle dossiers kunnen bekijken. Op dit moment moeten we telkens ergens anders aankloppen, wat veel tijd en energie kost. We willen vanuit de samenhang kijken naar het landgoed. “

Evenwicht

Overigens wordt in het handvest benadrukt dat het wel in een soort van langdurige contracten moet worden vormgegeven; dat de prestaties op papier worden afgesproken. Van Hövell: “De landgoedeigenaren willen geen vrijbrief. Ze voelen zich verantwoordelijk, zij zijn al generaties lang verbonden met de streek en de mensen. Ze streven naar continuïteit en evenwicht.”

Totaalplaatje

In het handvest staan aanbevelingen voor zowel de gemeente als provincie. Vernhout zou het handvest graag uitgewerkt zien in een convenant. “Daarin zouden wij afspraken kunnen maken over de randvoorwaarden waarmee het landgoed overeind kan blijven, mét de maatschappelijke waarde. Wij zouden dan aangeven wat we doen voor Ommen, zodat we in ruil daarvoor niet voor elke steen die we willen verplaatsen, een vergunning hoeven aan te vragen. Als een soort prestatieafspraak, zodat we flexibel kunnen zijn met bepaalde ruimtes en bestemmingen. Het gaat ons om het totaalplaatje.”

Lees ook

Lifeline van Serious Request onthaald in Ommen

OMMEN – De dj’s van 3FM zijn maandag onthaald in Ommen. Ze trekken met hun …

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.